aANZet

ANZ: aANZet tot wijsgerig leven, van A Naar Z

De Wijsgerige Jaargang 2018-19: 

Module 3: India! en de Indiase filosofie 

START India en Indiase filosofie (in 4 bijeenkomsten) 15 en 17 januari in den Haag

India! Land van mysteriën, mystieke leren, spijkerharde logica en geboortegrond van religies. We beginnen onze reis in het nieuwe jaar rond de Indus, een vergeten beschaving, gelegen in het huidige Pakistan. We vinden hier oeroude sporen van wat we 'meditatie' noemen en hier pakken we het zijspoor van Alexander de Grote weer op dat we in het eerste onderdeel Westerse filosofie hebben gevolgd. Dit leidt ons naar de Greco-boeddhistische cultuur, een mengvorm van Griekse en Boeddhistische kunst. We bezien het Sanskriet als de cultuurtaal van het oude India en bespreken waarom dit van groot belang is voor de Indiase filosofie, zoals deze tot uitdrukking komt in achtereenvolgens de Vedas, Upanishaden, de Bagavad Gita en de zes grote filosofische systemen van de klassieke periode van het oude India. Met de bespreking van Shankara's advaita Vedanta ronden we dit overzicht van de grondslagen van de Indiase filosofie af met de vraag: wat is Indiase filosofie?

Data Indiase filosofie in Den Haag

DATA INDIASE FILOSOFIE
Dinsdag 15/01/2019 - 20:00 uur. 
Dinsdag 22/01/2019 - 20:00 uur. 
Dinsdag 29/01/2019 - 20:00 uur. 
Dinsdag 05/02/2019 - 20:00 uur.

Donderdag 17/01/2019 - 14:00 uur.
Donderdag 24/01/2019 - 14:00 uur. 
Donderdag 31/01/2019 - 14:00 uur. 
Donderdag 07/02/2019 - 14:00 uur.

Verdiepingsdagen rondom India Samengaand met de inleidende colleges Wereldfilosofie zijn er de bijeenkomsten die de mogelijkheid bieden nader in te gaan op de in de colleges aangeboden lesstof. We lezen en bespreken hier originele filosofische teksten uit India, vertaald in het Nederlands. Meer info vind je HIER

Les 1: De Indus: vergeten culturen en prehistorische offerrituelen gaat over a) de ontdekking van de Indusbeschaving (3000-1500 vgj) en b) het Vedische Tijdperk (1500-500 vgj): over de grondslagen van de Indiase filosofie: de Vedas en Upanishads. Zijn dat nu boeken, of wat? We beginnen in wat nu Pakistan is: Archeologische ontdekkingen leggen oude, lang vergeten beschavingen bloot en antropologisch-wijsgerige onderzoekingen onthullen eeuwenoude, nog steeds gepraktiseerde rituelen. Filosofie begint in India als reflectie, in de Vedas en Upanishaden, op het offer. Wat betekent dat voor onze opvatting t.a.v wat filosofie hier betekent?

2. Het epische tijdperk: a) de Bhagavad Gita en b) de Yavanas: Grieken in India (WF-special)
a. De Vedas en Upanishaden vormen, samen met de Bhagavad Gita, de kern van de Indiase filosofie. Voor velen zoals Gandhi vormde de Bhagavad Gita, een wijsgerig-spirituele tekst,  een inspiratiebron voor het leven. Wat staat erin, wat betekent het en wat is de filosofie van de Bhagavad Gita en daarmee van vele hindoes? 

b. Grieken in India, India in de Griekse filosofieSpeciaal in verband met het jaarthema onderzoeken we hier een intrigerend voorbeeld van de wisselwerking tussen Oost en Wes in de oudheid: wanneer de Grieken India intrekken en Indiase wijsheid invloed krijgt op de Griekse filosofie: Alexander de Grote, Aristoteles, koning Menander, Greco-Boeddhistische kunst en opnieuw: Socrates, nu vanuit een onverwachte hoek.    

3. Klassieke Indiase filosofie: de wereld in zes (+ 1) denk- en leefsystemen (darshanas) De Indiase Middeleeuwse filosofie kenmerkt zich door de vorming van 6 denk- en leefsystemen: Yoga-Samkhya, Nyaya-Vaisheshika en Mimamsa-Vedanta. Zes verschillende zienswijzen, gebaseerd op lijfsbewustzijn, subject-beleving, logica, waarneming, overlevering en subject-opheffing. Tezamen geven zij een omvattend filosofisch wereldbeeld, dat ook ons wereldbeeld kan transformeren!

4. Hindoeïsme: de 'tijdloze' traditie van India en de vraag: wat is Indiase filosofie? Bovenstaande elementen zijn vormend geweest voor wat we nu 'het hindoeïsme' noemen, een zeer gelaagd en complexe, open levensvorm en religie, gericht op diversiteit. Het hindoeïsme neemt (in en vanuit principe) alle vormen van  religiositeit in zich op, streeft geen eliminerende selectie na, maar is eerder geneigd een afwijkende leer of cultus als  minder doelmatig dan als onjuist of onwaar te beschouwen. Zo komen we tot een idee van wat sanatana dharma (de eeuwige leer) kan inhouden.